Trong số các nhóm RWA, Tokenized Commodities có lẽ là dễ hình dung nhất: một token đại diện cho một lượng vàng vật lý đang nằm trong kho bảo quản ở Zurich hay London. Bạn sở hữu token, bạn sở hữu vàng — đơn giản và trực quan hơn nhiều so với token hóa cổ phiếu hay tín dụng.
Nhưng thị trường $6.68 tỷ này đang có những chuyển động thú vị hơn vẻ ngoài đơn giản đó: từ vàng và bạc truyền thống, đến dầu đậu nành, kim cương, và cả carbon credits — hàng hóa token hóa đang mở ra tầng lớp tài sản mới cho DeFi.
Cập nhật 23/03/2026: Tổng thị trường Tokenized Commodities đạt $6.68B — tập trung chủ yếu vào Precious Metals (vàng, bạc chiếm ~77%). Thị trường đang điều chỉnh: Market Cap giảm 5.62% và Transfer Volume giảm 27.15% trong 30 ngày — phản ánh giá vàng thế giới đang biến động.
$6.68B
Market Cap
▼ 5.62% / 30 ngày
$13.50B
Monthly Transfer Volume
▼ 27.15% / 30 ngày
209K
Tổng holders
↑ +6.60% / 30 ngày
74
Sản phẩm
Vàng, bạc, dầu, kim cương...
Nguồn: RWA.xyz · Cập nhật 23/03/2026
Lưu ý về số liệu: Transfer Volume $13.50B lớn hơn Market Cap $6.68B — điều này bình thường với hàng hóa vì vàng token hóa được dùng nhiều như công cụ thanh toán/settlement, đặc biệt XAUT được sử dụng rộng rãi tại các thị trường mới nổi.
Các nhóm hàng hóa được token hóa
Không giống Tokenized Treasuries (chỉ một loại tài sản), thị trường commodity RWA bao gồm nhiều nhóm tài sản vật lý khác nhau:
🥇
Precious Metals — Kim loại quý
Vàng và bạc chiếm phần lớn thị trường (~77%). Mỗi token đại diện cho một lượng kim loại vật lý được lưu giữ tại kho bảo quản có kiểm toán. Ổn định nhất, thanh khoản tốt nhất.
XAUT (Tether Gold) PAXG (Paxos) XAUm (Matrixdock)
🌾
Agriculture — Nông sản
Dầu đậu nành, ngô, lúa mì đang bắt đầu được token hóa. Cho phép nông dân và nhà giao dịch tiếp cận thị trường hàng hóa toàn cầu không cần qua sàn futures truyền thống.
JSOY_OIL (Soybean) JCORN JSOY
💎
Precious Gemstones — Đá quý
Kim cương được token hóa theo từng bộ sưu tập có chứng chỉ. Mỗi token đại diện cho một viên kim cương cụ thể với thông số GIA. Vẫn còn rất sớm và thanh khoản thấp.
DIA-AD (Ctrl Alt) DIA-SD DIA-L
🌱
Green Financing — Carbon & Tài chính xanh
Carbon credits và các công cụ tài chính xanh đang được token hóa để tăng tính minh bạch và giảm gian lận. JMWH (Justoken trên XRP Ledger) là ví dụ điển hình.
JMWH (Justoken) JCOT (Cotton)
Hai sản phẩm vàng lớn nhất: XAUT vs PAXG
Tether Gold và Paxos Gold cùng chiếm gần 77% toàn thị trường, nhưng có cách tiếp cận và hệ sinh thái khác nhau đáng kể:
🏅
Tether Gold (XAUT) #1 · 41.27%
Tether Holdings · Ra mắt 2020
| Tài sản đảm bảo |
1 XAUT = 1 troy ounce vàng vật lý |
| Lưu kho |
Switzerland · Audit định kỳ |
| Blockchain |
Ethereum + Avalanche |
| Nhà đầu tư |
Toàn cầu · Non-U.S. chính |
| Tích hợp DeFi |
Aave, Curve, nhiều lending protocols |
Lợi thế: Từ hệ sinh thái Tether — phân phối rộng, được chấp nhận tại nhiều sàn giao dịch, đặc biệt phổ biến ở thị trường mới nổi như Trung Đông, châu Á. Transfer Volume cao vì được dùng như "digital gold" để thanh toán xuyên biên giới.
🟡
Paxos Gold (PAXG) #2 · 35.80% NYDFS ✓
Paxos · Ra mắt 2019 · Ethereum only
| Tài sản đảm bảo |
1 PAXG = 1 troy ounce vàng London Good Delivery |
| Lưu kho |
Brink's vaults, London · Audit hàng tháng |
| Pháp lý |
NYDFS-regulated · Paxos là trust company |
| Blockchain |
Ethereum (ERC-20) |
| Redemption |
Có thể đổi lấy vàng vật lý hoặc USD |
Lợi thế: Pháp lý vững nhất trong category — được NYDFS (New York Department of Financial Services) quản lý, Paxos là trust company. Audit bởi Withum hàng tháng. Phù hợp với nhà đầu tư tổ chức tại Mỹ và thị trường cần compliance cao.
League Table — Top managers 23/03/2026
| # |
Manager |
AUM |
30D |
Thị phần |
Sản phẩm |
| 1 |
🏅 Tether Holdings |
$2.6B |
▼3.31% |
41.27% |
XAUT (Tether Gold) |
| 2 |
🟡 Paxos |
$2.2B |
▼4.83% |
35.80% |
PAXG (Paxos Gold) |
| 3 |
🟣 Justoken |
$1.3B |
▼11.27% |
21.53% |
JMWH, JSOY_OIL, nông sản... (5 sản phẩm) |
| 4 |
Matrixdock |
$58.2M |
▼13.96% |
0.94% |
XAUm (Gold), STBT (T-Bills) |
| 5 |
FundBridge Capital |
$16.0M |
↑2.55% |
0.26% |
Gold fund |
| 6 |
State Street |
$8.1M |
▼5.82% |
0.13% |
Institutional gold product |
| 7 |
Mineral Vault |
$2.3M |
↑35.86% 🔥 |
0.04% |
Emerging · tăng nhanh nhất |
Nguồn: RWA.xyz · 23/03/2026
Phân bổ theo blockchain
Ethereum chiếm ưu thế tuyệt đối — chủ yếu do cả XAUT và PAXG đều trên Ethereum. XRP Ledger nổi lên mạnh nhờ Justoken và hệ sinh thái hàng hóa nông sản.
Tại sao vàng dẫn đầu tokenized commodities?
Vàng chiếm ~77% thị trường không phải ngẫu nhiên. Có 5 lý do cấu trúc khiến vàng là hàng hóa phù hợp nhất để token hóa trong giai đoạn này:
1
Đồng nhất hoàn toàn — 1 troy ounce vàng ở London giống hệt 1 troy ounce ở Singapore. Không như kim cương hay bất động sản, vàng là commodity fungible — token hóa dễ hơn nhiều.
2
Thị trường giá toàn cầu đã chuẩn hóa — London Gold Fix, COMEX futures — giá vàng có cơ chế discovery được chấp nhận toàn cầu. Oracle đơn giản hơn cổ phiếu, không có vấn đề ngoài giờ nghiêm trọng.
3
Nhu cầu thực từ thị trường mới nổi — XAUT đặc biệt phổ biến ở Trung Đông, Thổ Nhĩ Kỳ, và châu Á — nơi dân số truyền thống giữ vàng như tài sản trú ẩn và phòng ngừa lạm phát. Token hóa giúp giao dịch và chuyển tiền dễ hơn nhiều.
4
DeFi collateral — PAXG và XAUT được tích hợp vào Aave, Compound, MakerDAO như tài sản thế chấp để vay stablecoin. Nhà đầu tư giữ exposure vàng mà vẫn có thanh khoản stablecoin.
5
Pháp lý đơn giản hơn cổ phiếu — Token vàng là "commodity token", không phải "security token" theo hầu hết các luật — giúp tránh được một phần compliance phức tạp của chứng khoán.
XAUT vs PAXG — Nên chọn cái nào?
| Tiêu chí |
🏅 XAUT (Tether Gold) |
🟡 PAXG (Paxos Gold) |
| AUM |
$2.6B · #1 |
$2.2B · #2 |
| Pháp lý |
BVI · ít regulated |
NYDFS regulated ✓ |
| Blockchain |
ETH + Avalanche |
ETH only |
| Custodian |
Swiss vaults · Quarterly audit |
Brink's London · Monthly audit |
| DeFi |
Sâu hơn · Curve, Aave |
Aave, Compound, MakerDAO |
| Redeem vàng thật |
Có · min 430 XAUT |
Có · hoặc đổi USD |
| Phù hợp nhất |
DeFi user, thị trường mới nổi, multi-chain |
US institution, compliance-first, audit chặt |
Rủi ro đặc thù của Tokenized Commodities
📦 Rủi ro custodian
Tài sản vật lý nằm trong kho — nếu custodian phá sản, bị hack vật lý, hay gian lận, token mất backing. Đây là rủi ro không thể loại bỏ bằng smart contract. Cần kiểm tra audit reports thường xuyên.
💱 Rủi ro giá spot
Không như T-Bills ($1.00 ổn định), giá XAUT và PAXG biến động theo giá vàng thế giới. Market Cap giảm 5.62% trong 30 ngày chủ yếu do giá vàng điều chỉnh, không phải outflow thực.
📊 Rủi ro thanh khoản nhóm nhỏ
Ngoài XAUT và PAXG, phần lớn sản phẩm còn lại (kim cương, nông sản, carbon credits) có thanh khoản rất mỏng. Slippage cao, bid-ask spread lớn khi giao dịch size lớn.
🏷️ Rủi ro định giá tài sản phi chuẩn
Kim cương và đá quý không có giá spot chuẩn hóa như vàng — mỗi viên có đặc điểm riêng. Token hóa kim cương đòi hỏi cơ chế định giá phức tạp và dễ tranh cãi hơn nhiều.
Từ Việt Nam: XAUT và PAXG là hai sản phẩm accessible nhất — không yêu cầu KYC tổ chức phức tạp như BUIDL hay OUSG. Nhiều sàn CEX lớn (Binance, Kraken) hỗ trợ giao dịch trực tiếp. Đây là cách dễ nhất để có exposure vàng onchain từ Việt Nam. Lưu ý: không có yield tự động như Tokenized Treasuries — vàng không sinh lãi, chỉ tăng/giảm theo giá.
Tổng kết: Tokenized Commodities ($6.68B) là nhóm RWA đơn giản nhất về mặt pháp lý và cơ chế — đặc biệt với vàng. Tether Gold (XAUT) và Paxos Gold (PAXG) cùng chiếm 77% thị trường, phục vụ hai phân khúc khác nhau: XAUT cho thị trường mới nổi và DeFi, PAXG cho institutional compliance. Nông sản và kim cương vẫn còn rất sớm. Điểm mấu chốt: tokenized commodity không sinh yield tự động — giá trị đến từ tăng giá tài sản cơ sở và khả năng dùng làm DeFi collateral.