Sự bùng nổ của các loại tài sản kỹ thuật số không chỉ mang lại cơ hội đổi mới nền kinh tế mà còn tạo ra một "mê cung" phức tạp cho các cơ quan thực thi pháp luật. Sáng ngày 11/06/2026, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hải Phòng đã đi một bước tiên phong khi phối hợp cùng Hiệp hội Blockchain Việt Nam tổ chức lớp tập huấn chuyên sâu. Mục tiêu rất rõ ràng: Xóa bỏ rào cản công nghệ, trang bị cho lực lượng điều tra viên những kỹ năng hiện đại nhất để truy vết dòng tiền và đối phó với tội phạm công nghệ cao.

1. Hai Mặt Của Hệ Sinh Thái Số Nghìn Tỷ Đô La

Tại buổi khai mạc, Đại tá Bùi Văn Sáu — Phó Thủ trưởng Thường trực Cơ quan Cảnh sát điều tra — đã thẳng thắn nhận định về sự thay đổi nhanh chóng của thời cuộc. Các công nghệ nền tảng như Chuỗi khối (Blockchain), Hợp đồng thông minh (Smart Contract), hay Số hóa tài sản (Tokenization) đang định hình lại toàn bộ phương thức lưu trữ và giao dịch giá trị.

Đại tá Bùi Văn Sáu nhấn mạnh yêu cầu cấp thiết của việc nâng cao kiến thức công nghệ cho lực lượng điều tra.

2. Giải Mã Mạng Lưới: Biến Dữ Liệu Thành Chứng Cứ

Rào cản lớn nhất đối với cơ quan điều tra truyền thống là tính chất "xuyên quốc gia" và "không có máy chủ trung tâm" của tiền mã hóa. Để phá vỡ lớp vỏ bọc này, các chuyên gia từ Hiệp hội Blockchain Việt Nam đã truyền đạt những kiến thức mang tính nền móng:

• Hiểu về cơ chế vận hành: Cách các giao dịch được xác thực thông qua Bằng chứng công việc (đào coin) hay Bằng chứng cổ phần (đặt cược tài sản).
• Giải phẫu Ví điện tử: Phân biệt rõ sự khác nhau giữa Khóa công khai (như số tài khoản ngân hàng) và Khóa bí mật (như mật khẩu), từ đó xác định cách tội phạm cất giấu tài sản.
• Phân tích Dữ liệu trên chuỗi (On-chain): Vì mọi giao dịch đều được ghi lại vĩnh viễn trên chuỗi khối, các điều tra viên được hướng dẫn cách đọc dữ liệu công khai này để vẽ lại bản đồ dịch chuyển của dòng tiền bẩn.

Các cán bộ chiến sĩ được cập nhật kỹ năng truy vết dòng tiền kỹ thuật số.

3. Kỹ Năng Đóng Băng Và Thu Hồi Tài Sản An Toàn

Một trong những thách thức lớn nhất trong các vụ án lừa đảo trực tuyến là làm sao để giữ lại tài sản trước khi tội phạm tẩu tán. Trong môi trường số, nếu không thực hiện đúng quy trình, tội phạm hoàn toàn có thể sử dụng "Khóa bí mật" để tẩu tán tiền từ xa ngay cả khi thiết bị điện thoại hoặc máy tính của chúng đã bị cơ quan công an thu giữ.

Buổi tập huấn đã giải quyết triệt để vấn đề này bằng cách hướng dẫn quy trình chuẩn hóa: Từ khâu tiếp nhận tin báo tố giác, nhận diện sớm các dấu hiệu nghi ngờ, cho đến kỹ năng phong tỏa ví và chuyển tài sản số về nơi lưu trữ an toàn, hợp pháp của cơ quan điều tra. Sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa kiến thức công nghệ hiện đại và Luật Hình sự hiện hành chính là chiếc "chìa khóa vàng" giúp phá án thành công.

Việc trang bị kiến thức chuyên sâu giúp lực lượng chức năng sẵn sàng ứng phó với tội phạm mạng.