[Báo Cáo Tổng Hợp] TradFi Trên Các Sàn Crypto 2026: Khi Tài Sản Truyền Thống Đổ Bộ Lên Hạ Tầng Tiền Số
Từ vài sản phẩm vàng token hóa, các sàn crypto đã mở rộng sang cổ phiếu, ETF, hàng hóa, ngoại hối và cả hợp đồng pre-IPO — giao dịch 24/7 trên hạ tầng quen thuộc. Perps TradFi đã vượt mốc 1.000 tỷ USD khối lượng chỉ trong 5 tháng đầu 2026, nhưng vẫn chỉ chiếm chưa tới 8% tổng khối lượng toàn sàn.
Nguồn tham khảo: CoinGecko Research, "2026 TradFi on Crypto Exchanges Report" (Zhong, Win Win, Yuqian). Dữ liệu giai đoạn 01/2025 – 05/2026. (RWA = tài sản thực token hóa; Perps = hợp đồng vĩnh cửu; OI = open interest / khối lượng vị thế mở.)
1 Những Điểm Chính Cần Nhớ
- Perps TradFi vượt 1.000 tỷ USD chỉ trong 5 tháng: Khối lượng perps TradFi/RWA đã vượt 1,32 nghìn tỷ USD trong 5 tháng đầu 2026 — hơn 12 lần con số 104 tỷ USD của cả năm 2025. Khối lượng tháng đạt đỉnh 347,17 triệu... (thực chất 347 tỷ USD) vào tháng 5/2026, tăng 1.472 lần so với đầu 2025.
- Spot RWA tăng gấp 3, dẫn dắt bởi hàng hóa token hóa: Khối lượng spot RWA trung bình đạt 30,7 tỷ USD/tháng trong 2026, hơn gấp ba mức 8,5 tỷ USD của 2025. Riêng hàng hóa token hóa chiếm hơn một nửa mức tăng, đạt 116,26 tỷ USD từ đầu năm.
- MEXC, Gate, WEEX dẫn đầu về số lượng niêm yết: MEXC niêm yết 358 tài sản RWA/TradFi (199 spot + 159 perps), Gate 224 và WEEX 192. Trung bình mỗi sàn niêm yết 37 tài sản spot và 75 tài sản perps.
- Binance, MEXC & Hyperliquid thống trị perps: Binance chiếm 35,9% thị phần khối lượng năm 2026, còn Hyperliquid dẫn đầu về OI với 46,4% thị phần tính đến cuối tháng 5/2026.
- Nhưng TradFi vẫn là "phần nhỏ" của bức tranh lớn: Perps TradFi/RWA mới chỉ chiếm 7,48% tổng khối lượng và 6,14% tổng OI trên các sàn lớn — cho thấy dư địa tăng trưởng vẫn còn rất rộng.
2 Giới Thiệu: Khi Sàn Crypto Vươn Ra Ngoài Token
Khi thị trường crypto trưởng thành, các sàn giao dịch đã bắt đầu mở rộng vượt ra ngoài phạm vi ban đầu — không chỉ niêm yết token, mà cả các tài sản nền tảng của thị trường tài chính truyền thống. Bắt đầu từ vài sản phẩm vàng token hóa, giờ đây danh mục đã trải rộng sang cổ phiếu, ETF, hàng hóa, ngoại hối và hợp đồng pre-IPO, tất cả đều truy cập được 24/7 qua hạ tầng crypto quen thuộc.
Tốc độ dịch chuyển này tăng mạnh từ đầu năm 2025. Những tiến bộ về pháp lý, làn sóng nhà phát hành tài sản token hóa mới (Ondo Finance với chương trình Catalyst, Backed Finance với xStocks…) và hạ tầng phân phối cải thiện đã cùng nhau hạ thấp rào cản niêm yết RWA lên sàn crypto. MEXC, Gate và WEEX hiện mỗi sàn đã niêm yết hơn 190 RWA.
Quy mô của làn sóng này rất khó để nói quá. Khối lượng giao dịch spot RWA hàng tháng tăng từ 0,85 tỷ USD (01/2025) lên đỉnh 41,26 tỷ USD (01/2026), trong khi khối lượng perps TradFi vượt 1 nghìn tỷ USD chỉ trong 5 tháng đầu 2026 — hơn 12 lần mức 104 tỷ USD của cả năm 2025. OI trên perps TradFi cũng tăng tương ứng, từ dưới 10 triệu USD đầu 2025 lên 6,24 tỷ USD vào cuối tháng 5/2026.
3 Niêm Yết RWA Spot & TradFi Perp Trên Các Sàn
Các sàn CEX và DEX hàng đầu đã niêm yết từ 23 đến 358 RWA, cho thấy thị trường crypto ngày càng gắn chặt với TradFi. MEXC, Gate và WEEX nổi lên là ba sàn niêm yết nhiều nhất kể từ đầu 2025 — một phần nhờ các nhà phát hành cổ phiếu token hóa như Ondo.

| Sàn | Spot | Perps | Tổng |
|---|---|---|---|
| MEXC | 199 | 159 | 358 |
| Gate | 78 | 146 | 224 |
| WEEX | 84 | 108 | 192 |
| Hyperliquid | 0 | 132 | 132 |
| Bitget | 17 | 108 | 125 |
| Kraken | 105 | 16 | 121 |
| HTX / OKX / Aster | chủ yếu perps | 74 / 70 / 65 | |
| Binance / Bybit / Crypto.com / BingX / Coinbase | 1–2 spot RWA | 61 / 58 / 39 / 37 / 23 | |
Sau thương vụ mua lại Backed Finance, Kraken niêm yết số RWA spot cao thứ hai (105), nhưng chỉ 16 perps. Ngược lại, 5 trong 12 sàn CEX ưu tiên perps hơn spot (HTX, Binance, Crypto.com, Coinbase, OKX chỉ có 1–2 spot RWA). Coinbase thận trọng nhất, chỉ thêm 23 tài sản.
4 Khối Lượng Spot RWA Token Hóa Theo Loại Tài Sản
Khối lượng spot RWA token hóa trung bình đạt 30,7 tỷ USD/tháng trong 2026, hơn gấp ba mức 8,5 tỷ USD của 2025. Con số tăng từ 0,85 tỷ USD (01/2025) lên đỉnh 41,26 tỷ USD (01/2026, tăng 48 lần theo năm), trước khi hạ nhiệt về 19,07 tỷ USD (05/2026). Tổng khối lượng 5 tháng đầu 2026 đạt 153,71 tỷ USD — cao hơn 49,7% so với cả năm 2025 (102,71 tỷ USD).

Hàng hóa token hóa có khối lượng trung bình tháng tăng hơn ba lần, từ 7,06 tỷ USD (2025) lên 23,25 tỷ USD (2026), tập trung quanh các đợt đỉnh giá vàng (tháng 10/2025 và 01/2026). Cổ phiếu token hóa tăng gấp đôi mức trung bình tháng (2,77 → 6,62 tỷ USD), còn ETF tăng gấp bốn (0,21 → 0,86 tỷ USD).
5 So Sánh Sản Phẩm: Perps TradFi vs Perps Crypto vs Futures TradFi
Perps TradFi trên sàn crypto có cấu trúc gần với perps crypto-native hơn là với futures TradFi truyền thống — cho phép giao dịch 24/7 với đòn bẩy thường cao hơn.
| Tiêu chí | Perps crypto-native | Perps TradFi trên sàn crypto | Futures TradFi |
|---|---|---|---|
| Đáo hạn | Không đáo hạn, funding liên tục | Không đáo hạn, cơ chế funding kế thừa từ sàn | Có đáo hạn / tất toán tiền mặt |
| Giờ giao dịch | 24/7/365 | 24/7/365, kể cả khi thị trường gốc đóng cửa | Chỉ theo phiên (có thể mở rộng giới hạn) |
| Đòn bẩy | ~10–125x (CEX); tới 1001x (DEX) | ~20–25x (được quản lý); cao hơn ở offshore | ~2x (Reg-T); ~10–20x (SPAN) |
| Giá tham chiếu | Index từ spot; mark = index ± funding | Đổi theo trạng thái thị trường; sổ lệnh riêng khi đóng cửa | Neo vào tham chiếu được quản lý (VD: CME CF) |
| Funding | Thanh toán P2P giữ perp ≈ index | Không có neo spot khi đóng cửa → carry trade trung tính | Không có funding; hội tụ qua cost-of-carry |
| Thanh toán bù trừ | Sàn đóng vai CCP + operator | Kế thừa engine thanh lý của sàn; không có CCP TradFi | CCP với quỹ vỡ nợ chung; margin SPAN |
6 Perps RWA & TradFi Theo Loại Tài Sản
Từ cuối 2025, hoạt động giao dịch perps đã vượt spot, cán mốc hơn 1 nghìn tỷ USD khối lượng từ đầu năm và đạt 6 tỷ USD OI. Khối lượng perps RWA/TradFi tăng theo cấp số nhân 1.472 lần, từ 0,23 tỷ USD (đầu 2025) lên 347,17 tỷ USD (05/2026). Đến nay, các sàn đã xử lý hơn 1,32 nghìn tỷ USD khối lượng perps TradFi — vượt xa mức 104,21 tỷ USD của cả năm ngoái.


Perps TradFi tạo ra khối lượng gấp hơn 8 lần spot RWA trong 2026. Tháng 11/2025, perps RWA lần đầu vượt spot (26,39 tỷ USD so với 17,70 tỷ USD). Hàng hóa dẫn dắt: khối lượng perps hàng hóa tăng từ 5,68 tỷ USD/tháng (2025) lên 223,17 tỷ USD (2026). OI hàng ngày của TradFi tăng đều từ 9,70 triệu USD (01/01/2025) lên 6,24 tỷ USD (31/05/2026).
7 Perps RWA & TradFi Theo Sàn
Trong khi Bybit, Bitget và OKX từng tạm dẫn đầu perps TradFi năm ngoái, Binance, MEXC và Hyperliquid đã vươn lên tiếp quản. Binance xử lý tổng cộng 498,66 tỷ USD trong 17 tháng, thị phần trung bình tăng từ 24,6% (2025) lên 35,9% (2026).


MEXC ghi nhận 323,86 tỷ USD (thị phần 21,7% → 22,8%), Hyperliquid theo sát với 272,39 tỷ USD (6,0% → 19,8%). Về OI, Binance có 1,18 tỷ USD (19,0%) và MEXC 0,48 tỷ USD (7,7%). WEEX tăng hơn 5 lần, từ 2,44 tỷ USD (2025) lên 13,78 tỷ USD YTD 2026.
8 Khối Lượng Perps Cổ Phiếu Token Hóa
Khối lượng giao dịch perps cổ phiếu token hóa đã tăng 40 lần kể từ nửa cuối 2025, nhưng vẫn không đáng kể so với khối lượng thị trường thực. Trên top 13 sàn, con số khởi điểm 831,17 triệu USD (07/2025) đã tăng lên 34,00 tỷ USD (05/2026).

Các mã được giao dịch nhiều nhất gồm Nvidia và Tesla, cùng các cổ phiếu liên quan AI như Micron — mã này tăng 17 lần từ 736,21 triệu USD (04/2026) lên 13,16 tỷ USD (05/2026). Bitget từng kiểm soát phần lớn khối lượng vào 11/2025, nhưng đã bị Hyperliquid và Binance vượt qua — Binance nắm 43,65% thị phần khối lượng tính đến 05/2026. Dù vậy, giao dịch cổ phiếu token hóa vẫn chiếm chưa tới 1% tổng khối lượng thị trường cổ phiếu thực.
9 Open Interest Perps Cổ Phiếu Token Hóa
Tương tự, dù khởi đầu chậm trong 2025, OI perps cổ phiếu token hóa đã tăng nhanh 519,3% trong 5 tháng qua. Từ chỉ 1,37 triệu USD, con số tăng lên 176,00 triệu USD trong Q4/2025, rồi bật lên 1,09 tỷ USD (05/2026) khi cơn sốt cổ phiếu AI tiếp diễn.

Dù chỉ chiếm khoảng 24,10% khối lượng giao dịch trong tháng 5, Hyperliquid nắm phần lớn OI ở mức 58,8% (654,78 triệu USD), vượt xa Binance, Bitget và OKX. Đáng chú ý, tổng khối lượng giao dịch cổ phiếu token hóa lớn gấp 30 lần tổng OI — hàm ý người dùng chủ yếu mở/đóng vị thế trong khung thời gian ngắn để bắt các nhịp biến động trong ngày.
10 Khối Lượng Perps Cổ Phiếu Pre-IPO
Binance dẫn đầu khối lượng perps pre-IPO, chiếm 43,45% thị phần chỉ 10 ngày sau khi ra mắt, khiến Hyperliquid mất thế thống trị vào tay các CEX khác. Dù trầm lắng suốt Q4/2025, khối lượng đã tăng vọt +1.059,26% từ 60,51 triệu USD (04/2026) lên 701,44 triệu USD (05/2026).

Perps pre-IPO của SpaceX ghi nhận khối lượng cao nhất với 43,55% thị phần, trước thềm niêm yết Nasdaq ngày 12/6. Tiếp theo là các công ty AI OpenAI và Anthropic. Ba hợp đồng pre-IPO này chiếm 95,62% tổng khối lượng tháng 5. Binance đã trở thành nền tảng số 1 cho perps pre-IPO dù chỉ ra mắt ngày 21/5. Đáng lưu ý, Ventuals đã đóng thị trường pre-IPO trên Hyperliquid.
11 Open Interest Perps Pre-IPO
OI trung bình ngày của perps pre-IPO bùng nổ 38 lần, từ 1,09 triệu USD (11/2025) lên 42,30 triệu USD (05/2026), nhờ đầu cơ gia tăng vào IPO của Polymarket và SpaceX. Từ mức khởi điểm 338 nghìn USD, OI đạt đỉnh 97,40 triệu USD trong Q2/2026.

Phần lớn tăng trưởng OI đến từ đợt tăng vị thế Polymarket và SpaceX trong tháng 5, tổng cộng 68,61 triệu USD (70,44% tổng OI của 6 perps pre-IPO). Binance và WEEX giữ vị trí số 1 và số 2, còn Hyperliquid xếp thứ 3. Đáng chú ý, OpenAI và Anthropic tạo ra OI thấp hơn nhiều so với khối lượng giao dịch — phản ánh biến động cao của ngành AI và bất định về thời điểm các công ty này IPO.
12 TradFi So Với Tổng Khối Lượng & OI Perps Toàn Sàn
Dù chiếm spotlight trong 2025, hợp đồng perps cho tài sản TradFi và RWA token hóa mới chỉ chiếm 7,48% tổng khối lượng và 6,14% tổng OI trên các sàn lớn. Khối lượng perps trung bình ngày (toàn thị trường) đã giảm 47,93%, từ 279,79 tỷ USD (01/2025) xuống 145,69 tỷ USD (05/2026).

Tổng OI trên top 13 sàn giảm từ 128,04 tỷ USD (đầu 2025) xuống 101,69 tỷ USD (cuối 04/2026) — thấp hơn 51,58% so với đỉnh 210,0 tỷ USD ngày 7/10, ngay trước sự kiện thanh lý 10.10. Tuy nhiên, OI của perps TradFi/RWA vẫn tăng đều, nâng thị phần từ 0,81% lên 6,14% trong 5 tháng qua.
13 Tín Hiệu Giá Pre-IPO SpaceX vs Giá Niêm Yết
Giá perps pre-IPO phân kỳ mạnh trước khi SpaceX niêm yết, nhưng dần hội tụ và di chuyển đồng pha khi ngày niêm yết đến gần. Ngay trước tuần niêm yết Nasdaq, SPCX perps giao dịch quanh ~170 USD trên Binance và WEEX, trong khi Coinbase, Gate và OKX định giá thấp hơn, quanh ~155 USD.

Giá pre-IPO trên các sàn lớn dần hội tụ về vùng 160–165 USD vào ngày 10/6 khi thông tin IPO rõ ràng hơn. Trong 2 ngày trước niêm yết, giá đồng loạt đi lên, vượt mốc 180 USD. Ngày niêm yết (12/6), thông tin mới về giá dự kiến được phản ánh nhanh, gây biến động cực mạnh. Cuối cùng, giá pre-IPO đóng ở mức trung bình 157 USD — cao hơn 4,67% so với giá mở cửa 150 USD của SPCX.
14 Kết Luận Tổng Hợp
- CEX lẫn DEX đều dồn lực vào RWA: Hơn 1.579 lượt niêm yết tài sản TradFi và RWA token hóa trên cả spot lẫn perps. MEXC và BingX dẫn đầu (879 và 565 hợp đồng), trong khi 6 sàn lớn giữ thái độ thận trọng (dưới 70 hợp đồng mỗi sàn).
- Spot RWA tăng hơn 48 lần: Khối lượng spot tháng tăng từ 0,85 tỷ USD (đầu 2025) lên hơn 41,26 tỷ USD (cuối 05/2026); hàng hóa token hóa chiếm hơn nửa mức tăng.
- Perps TradFi hội tụ đặc tính crypto: Kế thừa đòn bẩy, funding và giao dịch 24/7 ngay cả khi thị trường gốc đóng cửa — cho phép phản ánh giá ngoài giờ.
- Perps đã vượt spot: Từ Q4/2025, perps TradFi/RWA tăng lên đỉnh 347 triệu... (347 tỷ USD) khối lượng tháng, vượt spot 8 lần trong 5 tháng đầu 2026 và cán mốc hơn 6 tỷ USD OI.
- Binance, MEXC, Hyperliquid dẫn dắt: Binance dẫn về khối lượng (35,9%), Hyperliquid dẫn về OI (46,4%), còn WEEX đang bắt kịp nhanh, vượt Coinbase, Crypto.com và Kraken.
- Cổ phiếu & pre-IPO token hóa tăng mạnh nhưng còn non trẻ: Perps cổ phiếu tăng lên 701,44 triệu... (34 tỷ USD khối lượng tháng 5), perps pre-IPO tăng hơn 10 lần lên 701,44 triệu USD — tập trung vào US equities, mã AI, SpaceX và OpenAI.
- Vẫn là "phần nhỏ" đang lớn dần: Dù khối lượng và OI toàn sàn có xu hướng giảm từ Q4/2025, sức hút của RWA/TradFi giúp phân khúc này mở rộng thị phần lên 7,48% khối lượng và 6,15% OI. Giá pre-IPO SpaceX phân kỳ trước niêm yết nhưng hội tụ dần trong biên 5% so với giá mở cửa thực tế.
Miễn trừ trách nhiệm: Nội dung chỉ mang tính thông tin tổng hợp, không phải lời khuyên tài chính hay đầu tư. Dữ liệu được tổng hợp từ CoinGecko Research và có thể khác với các nguồn khác do phạm vi thống kê. Giao dịch tiềm ẩn rủi ro cao; vui lòng tự nghiên cứu và tham vấn chuyên gia trước khi ra quyết định.
Khoa Nam
Chuyên viên phân tích tài chính tại FinVenture