Tổng phí perp DEX mỗi tháng đã giảm 63,3% chỉ sau chưa đầy một năm kể từ đỉnh khối lượng tháng 10/2025. FinVenture phân tích dữ liệu on-chain để làm rõ vì sao Hyperliquid mất khối lượng nhưng vẫn giữ được phần phí, trong khi Lighter giữ được vốn trên sàn nhưng giao dịch chậm lại.
Vitalik không xem “Crypto x AI” là cuộc đua AGI hay cuộc chơi token. Ông đặt mục tiêu thực dụng hơn: xây hạ tầng để AI an toàn, riêng tư, và có thể kiểm chứng. Ethereum chỉ là một mảnh trong “defense + cooperation stack”: local-first LLM, ZK/attestation để giảm phải tin bên thứ ba, và economic rails (payment, deposits, reputation) để AI agents phối hợp phi tập trung.
Privacy trong crypto đang bị hiểu sai như “ẩn danh/che giấu”. Bài viết lập luận rằng privacy thời kỳ mới là câu chuyện quyền sở hữu và quyền kiểm soát dữ liệu: ai được truy cập, trong điều kiện nào, và quyền đó có bị thu hồi tuỳ tiện không. Mã hoá không cứu được bạn nếu hạ tầng bị tắt hoặc bị ép. Crypto hướng tới privacy như hạ tầng xã hội, nơi quyền truy cập được thực thi bằng mật mã.
Bitcoin không cần “bắt chước vàng” để có giá trị. Cốt lõi nằm ở monetary premium: phần giá trị đến từ niềm tin và vai trò tiền tệ, không phải công dụng vật chất. Bitcoin tái tạo (và nâng cấp) monetary premium bằng mật mã học: khan hiếm tuyệt đối, di động toàn cầu, chống kiểm duyệt và có thể lập trình. “Digital gold” chỉ là narrative quá hẹp cho một dạng internet money.
Crypto đang chuyển từ “định giá token” sang “định giá thông tin”. Prediction markets tạo ra giá xác suất cho các sự kiện thực, còn AI agents giúp thị trường phản ứng nhanh, giảm độ trễ và mở rộng quy mô. Khi kết hợp, chúng có thể trở thành hạ tầng tổng hợp tri thức cho DeFi, governance và quản trị rủi ro.
